Arap ülkelerinde udun, ilk defa Mısır’da görüldüğü, daha sonraları ise Suriye ve Irak’ta kullanıldığını görüyoruz.

20. yüzyıl başlarında udun tüm Arap ülkelerinde yayıldığını biliyoruz. Bunun en önemli sebeplerinden biri Osmanlı Türklerinin Arap ülkelerinde görev yapmalarıdır. İstanbul’da üretilen udların Suriye, Irak, Mısır, Arabistan ve diğer ülkelere gönderildiği; Arapların ve Türklerin bu enstrümanı buralarda kullandığı bilinmektedir.

Arap ülkelerinde ud yapımı 20. YY. başlarında Şam şehrinde başlamıştır. Mardin’den Suriye’ye göç eden Ermeni asıllı Abdo Nahat ve ailesi ilk udları üretmeye başladılar. George Abdo Nahat kendine ait bir üslupta udlar üreterek çok ün kazanmış ve bu aileden gelen Nihat İhvan, Rufan Nahat, Hanna Nahat gibi ustalar da yakın tarihlere kadar (1960)  Lübnan, İsrail ve Suriye’de üretimlerine devam etmişlerdir. Türkiye’de Cumhuriyetin kurulmasından sonra ünlü virtüöz Şerif Muhittin Targan Bağdat Üniversitesine ud öğretimi için gitmiş birçok ünlü ud virtüözü yetiştirmiştir. Bunlardan Keldani asıllı Cemil Beşir ve Münir Beşir adlı 2 kardeş Arap dünyasında çok ünlenmişlerdir. Beşir kardeşler sayesinde ud, Arap dünyasında iyice yayılmıştır. İşte bu sırada Bağdat’ta çalışan ve ud yapan Muhammed Fadıl çok güzel udlar üretmiştir.

Arap udlarının yapımını 2 ayrı kategoride incelemek lazımdır.

  1. Daha önce de bildiğimiz sabit şekilli (fixed bridge) dediğimiz udlar
  2. Floating Bridge dediğimiz ve Muhammed Fadıl’ın buluşu olan udlar

Günümüzde Arap ülkelerinde birçok usta tarafından her iki sistemde de udlar imal edilmektedir. Bu udlar oldukça başarılı üretimlerdir.

Arap udları akort sisteminde de Türk udlarından farklılık gösterirler. Arap akordu Türk udlarından 1 ses daha pes olarak yapılır.

Artık Türkiye’de de Arap udları yapılmaktadır. Türkiye’de Cengiz Sarıkuş tarafından 1980 yılından bu yana Arap udları üretilmektedir. Cengiz Usta kendi geliştirdiği yeni tekniklerle Arap ülkelerinin sıcak ikliminden etkilenmeyecek udlar yapmaktadır. Veysel Müzik Evi enstrüman yapım atölyesinde Tekne yapımında pelesenk, sarı pelesenk, venge, paduk iroka, kelebek mavun, amarak, sarmaşık, selvi, ceviz gibi ağaçlar kullanılmaktadır. Kapaklarda ise Karadeniz sediri ve Karadeniz çamı kullanılmaktadır.

Brace sistemi ise tamamen ortaçağ lavtalarına ait farklı bir sistemdir. Bu sistemle derin ve kuvvetli bass sesler elde edilebilmektedir. Udlarımızın klavyelerinde zırlama sesi yoktur.

Ürettiğimiz Arap udlarını Kuveyt, Dubai, Katar, Umman, Libya, Arabistan, İsrail, USA, Kanada, Fransa, İngiltere, Fas, Tunus gibi ülkeler başta olmak üzere tüm dünyaya göndermekteyiz.

Gallery